مقصد هشتم - تعارض ادله مقصد هشتم از مقاصد اصلى كفايه پيرامون تعارض ادله و امارات است و قبل از هر سخنى سه نكته را مىآوريم : 1 - قبل از مرحوم آخوند بزرگانى امثال صاحب معالم و شيخ اعظم و ديگران ، اين بحث را با عنوان « خاتمه » مطرح مىكردند كه حاكى از بحث جنبى و كم‌اهميت بودن آن است ولى مرحوم آخوند اين را به عنوان يكى از مقاصد اصلى كفايه مطرح كرده‌اند و حق همين است ؛ زيرا مسئلهء تعارض ادله از مهم‌ترين مباحث علم اصول است و همان گونه كه مرحوم مظفر بيان كرده ، ضابطهء مسئله اصولى برآن منطبق است و وجهى ندارد كه به صورت خاتمه ذكر شود . 2 - باز بزرگان اصول پيش از مرحوم آخوند ، اين بحث را با عنوان تعادل و تراجيح عنوان كرده‌اند ؛ ولى مرحوم آخوند عنوان را تغيير داده و با عنوان « تعارض الأدلة و الامارات » ذكر كرده‌اند . همين تعبير مناسب‌تر است ؛ زيرا تعادل و تراجيح از اقسام تعارض ادله است ؛ يعنى وقتى دو دليل يا دو اماره با يكديگر تعارض كردند يا ازهرجهت برابرند . در اينجا سخن از تعادل مطرح است و يا يكى از آن دو بر ديگرى برترى دارد كه جاى تراجيح است و مقسم هر دو تعارض ادله است ؛ يعنى دو دليل متعارض يا مساوىاند ، يا يكى رجحان دارد و واضح است كه عنوان مقسم را كه خلاصه‌تر و جامع‌تر است در صدر بحث بياوريم بهتر است . 3 - مرحوم آخوند كلمهء ادله و امارات را باهم آورده و با عطف ذكر كرده و جاى اين سؤال است كه آيا عطف اماره بر دليل از نوع عطف تفسيرى است و اين دو مترادفند يا همان گونه كه قانون عطف است اين دو تغاير دارند و معطوف غير از معطوف عليه است ؟